In de ramsj

Misschien wel het mooiste boek uit de Lage Landen over de geschiedenis van de volksmuziek staat in de ramsj. De Vrolijke Plug ziet het al maandenlang met lede ogen aan.

Het gaat om Traditionele muziek uit Vlaanderen van Wim Bosmans uit 2002. Het is vlot geschreven, met veel verstand van zaken – Wim Bosmans is wetenschappelijk medewerker van het Muziekinstrumentenmmuseum in Brussel en speelde in muziekgroep Jan Smed – en prachtig geïllustreerd. In negen hoofdstukken is er aandacht voor oude muziekbronnen, muzikanten, speelstijlen, dansen en dansgeschiedenis, instrumentengeschiedenis, liederen, de folkrevival, enzovoort. Ook voor Nederlanders is het een interessante bron van informatie. Sterker nog, in het hoge noorden worden ze zo niet gemaakt. Ook als je meer wilt weten over de geschiedenis van de Nederlandse volksmuziek is dit vermoedelijk een van de best mogelijke werken die je ooit zult tegenkomen.

En zo’n boek ligt dus al tijden in de ramsj: dat kan zo toch niet langer. Dus, volksmuziekliefhebbers van Nederland en België, haal voor een paar euro een exemplaar in huis – voor het te laat is!

Voor liefhebbers van ‘traditionele muziek’ (in de ruimste zin) zijn er momenteel maar liefst nog drie andere interessante boeken in de ramsj te vinden:

1) Meniste Bruyloften, of het amsterdamsch hoerdom, een hertaling door Coos Dieters van een anoniem boekje uit 1681. Meniste Bruyloften is een verslag van een reis door het nachtleven van Amsterdam zo'n 325 jaar geleden. Het was een gouden tijd, van veel rijkdom, maar ook van enorme armoede. Zij die tijd en geld hadden, vermaakten zich in muziek- en danshuizen. Jos Koning maakt in zijn studie naar de oorsprong van muziekbundels als De Nieuwe Hollandsche Schouwburg dankbaar gebruik van het kleurrijke beeld dat de anonieme auteur in dit boekje schetst. De oorspronkelijke tekst is te vinden op de website van de DNBL: http://www.dbnl.org/

2) De perfecte verleiding, Muzikale scènes op het Amsterdamse toneel in de zeventiende eeuw (2004) door Natascha Veldhorst. Boek met een vrij hoog academisch gehalte en zeer specifiek onderwerp (het is oorspronkelijk een proefschrift), maar toch goed leesbaar.

3) De kist van Pierlala, Straatliederen uit het geheugen van Nederland (2006) door L.P Grijp en M. de Bruin: bijna 130 populaire liederen uit voorgaande eeuwen, met muzieknotaties.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Gegevens:

Ramsj:
- ramsjkrant.nl

Websites van de muziekgroep Jan Smed en Wim Bosmans (met luistervoorbeelden):
- users.skynet.be/bk213852/JS/publnl.htm
- www.jansmed.be/

Website van Jos Koning (met luistervoorbeelden):
- www.joskoning.nl/

Muziekinstrumentenmuseum (MIM) in Brussel:
- www.mim.be

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Liederen en dansen uit de Kempen (1978)

verzameld door Harry Franken

Veldopname: 'En ik ging er lest op uit' door Driekske Roefs, Oirschot, 1982.

Meer veldopnamen vind je in het volksliedarchief.

Onversneden volksmuziek ditmaal. Harry Franken was een gedreven veldwerker uit de jaren zeventig en tachtig; een unieke verzameling vrome liederen, spotliederen, moordliederen, feestliederen en dansen van het Nederlandse en Belgische Kempen is het resultaat. Zijn gehele nalatenschap omvat zo'n 15.000 (!) liederen (bandopnamen, liedbladen, handschriften) en enkele tientallen dansen.

Een kijkje achter de schermen: Wè-nun Henk op bezoek in het archief van Harry Franken, op zoek naar de oorsprong van ‘De zwarte ruiter’:

Harry Franken verzamelde en publiceerde 'ongecensureerde' teksten (wat helaas verre van vanzelfsprekend is!) en voegde een uitvoerige inleiding en achtergrondinformatie toe. De overlap met de melodieën op de website van het volkliedarchief en in de uitgavereeks Van zingen en speule is beperkt.

Mark Söhngen & Mart Heijmans spelen hun eigen variant van ‘En ik ging er lest op reis’
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Gegevens:
- Harry Franken (1978) Liederen en dansen uit de Kempen, 607 blz., Stichting Brabants Heem, Uitgeverij de Kempen, Hapert.
- Eenstemmige melodieën in moderne notatie; liederen en dansen uit de volksmond opgetekend, ook liederen zonder melodie, moderne notatie, ong. 400 melodieën.
- Liederenbank: titelgegevens, index van liedtitels, muzieknotaties
- Papieren heruitgave: Uitgeverij Veerhuis (De informatieve inleiding bij een heruitgave biedt vaak een belangrijke meerwaarde!)
- Achtergronden: Volksliedarchief
- Geluidsopnamen: Harry Frankens eigen Ut muziek, Kempisch volksorkest; de Spilzakken uit Hoogstraten: ‘De vagebond’; het roemruchte Dommelvolk; en een van de hipste onder de Nederlandse folkgroepen: Wè-nun Henk.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

De Lusthof der Muziek

De Lusthof der Muziek biedt een ontdekkingsreis langs 750 jaar Nederlandse en Vlaamse muziektraditie, met speciale aandacht voor grotendeels vergeten genres zoals volksmuziek, speelmansmuziek, oude dansmuziek, kunstmuziek, liedcultuur en anonieme componisten. De Lusthof der Muziek is een doorgeefluik van muziekbronnen die - dankzij internet - voor het eerst sinds eeuwen weer beschikbaar zijn. Alleen, ze staan over talloze websites verspreid. Met behulp van de Lusthof hopen we te bereiken dat ze niet alleen beschikbaar, maar ook makkelijk vindbaar zijn.